Vriendennieuws, ons lijfblad!

Hieronder vindt u de exemplaren van ons magazine Vriendennieuws. Ons laatste nummer komt pas later online, wilt u de nieuwste editie altijd als eerste thuis ontvangen? Word dan lid!


Redactieteam

Vriendennieuws houdt sinds 1979 de leden op de hoogte van het wel en wee van onze vereniging. Een onafhankelijke redactie informeert over de ontwikkelingen in de Diergaarde, doet verslag van Vriendenactiviteiten en kijkt af en toe terug naar het verleden.

Op dit moment bestaat de redactie uit zeven vrijwilligers. Samen maken zij elke drie maanden Vriendennieuws:

Jan Breedijk
Jelle Hoogenboom
Karin van Leeuwen
Gerda Nijssen
Angeline Peters
Jop Kempkes
Marcel Kreuger

Ter gelegenheid van het 50-jarig bestaan van onze vereniging in 2013 heeft David Verhagen alle edities van Vriendennieuws gedigitaliseerd. U kunt de Vriendennieuwsen vanaf 1986 via deze website raadplegen.

Geschiedenis van Vriendennieuws

Onderstaand artikel geeft een beeld van de geschiedenis van Vriendennieuws.

Er was eens… geen Vriendennieuws
Toen de vereniging Vrienden van Blijdorp in 1963 opgericht werd, bestond er nog helemaal niet de behoefte aan een eigen blad. Diergaarde Blijdorp gaf op dat moment zelf een maandblad uit: ‘Blijdorp Geluiden’.

Hierin konden de Vrienden hun mededelingen kwijt: verslagen van de algemene ledenvergadering, convocaties voor excursies, later ook lezingen en aankondigingen van nieuwe acties. Daarnaast was het ledenaantal in het begin nog erg klein (minder dan 1.000) zodat dit veel goedkoper was dan een eigen blad uit te geven.

Het openingsnummer
Eind jaren zeventig was het ledenaantal gestegen tot meer dan 2.000 Vrienden en de behoefte om hen van informatie te voorzien was groter dan ooit. Daarom hakte het bestuur begin 1979 de knoop door: de vereniging moest een eigen blad krijgen! Het eerste nummer verscheen in juli 1979, als bijlage bij ‘Blijdorp Geluiden’. De eerste nummers werden uitgegeven door de ‘propagandacommissie’, die nu onder de naam ‘promotieteam’ onder andere verantwoordelijk is voor de VriendenBazaar en de aanwezigheid van ons op braderieën. Lex Noordermeer, oud-bestuurslid, stond aan de wieg van deze uitgave. Het eerste nummer begint als volgt: “EEN EIGEN BLAD! Zoals reeds op de laatstgehouden ledenvergadering door de thans nieuwe afdeling Propaganda werd aangekondigd, hebben wij een eigen mededelingenblad. Dit hebben wij als voorlopige naam gegeven ‘VRIENDENNIEUWS’. Het is eigenlijk niet meer dan een werktitel. Voor uw suggesties ten aanzien van een naam houden wij ons van harte aanbevolen”.

De eerste reactie hierop moet nog steeds binnenkomen… Inmiddels is de naam Vriendennieuws een begrip binnen de vereniging en binnen Diergaarde Blijdorp. En zeg nou zelf: de vlag dekt in ieder geval de lading! Het eerste nummer bestond uit één dubbelgevouwen A4-tje en telde dus vier bladzijden. Er werd verslag gedaan van de algemene ledenvergadering en de voorjaarsexcursie naar Emmen. Ook werd de najaarsexcursie naar Antwerpen aangekondigd.

Nummer twee verscheen in december, maar al in het tweede jaar verschenen er drie uitgaven van Vriendennieuws: in maart, juni en november. In het begin werd er geen nieuws over Blijdorp gemeld, omdat al het nieuws nog in ‘Blijdorp Geluiden’ verscheen.

Giraffenaffaire
Al in de derde jaargang verschenen er vier uitgaven van Vriendennieuws, terwijl er eigenlijk maar drie gepland waren. In januari 1981 bracht het bestuur namelijk een ‘extra editie’ uit, waarin de toenmalige voorzitter, Ben Swaep, de leden duidelijkheid verschafte in een ‘giraffenaffaire’. In 1978 hadden de Vrienden namelijk 22.000 gulden ingezameld en Diergaarde Blijdorp een paar giraffen cadeau gedaan. Deze dieren werden Hennie en Bert gedoopt, naar de overleden oprichters van onze vereniging Hein Waalwijk en Bertus Bruins. In 1980 verkocht de diergaarde deze dieren echter aan de Opel Zoo in Kronberg, zonder enige mededeling te doen aan de Vrienden! Uiteraard hebben directie en bestuur van de Vrienden deze zaak goed uitgesproken en uiteindelijk is het toch nog ergens goed voor geweest, want in dezelfde uitgave schrijft Ben Swaep: “Nu de dierentuinen er steeds meer toe overgaan een zeer selectieve collectie aan te houden, lijkt het uw bestuur het beste, dat wij Blijdorp voorlopig financieel steunen, waar het om het scheppen van betere huisvesting gaat”. Deze affaire vormde dus mede de aanleiding om geen dieren meer te schenken, maar verblijven.

In het volgende nummer kon de toenmalige voorzitter het resultaat mededelen van het overleg dat er tussen hem en de voorzitter van het stichtingsbestuur van Diergaarde Blijdorp, de heer Schoufour, had plaatsgevonden: het stichtingsbestuur betaalde de vereniging het geld voor de giraffen terug en “de heer Schoufour heeft tijdens het gesprek dat ik met hem had nogmaals zeer nadrukkelijk onderstreept welke grote waarde hij hecht aan een, zoals hij het noemde, ‘supportersclub’ als de vereniging Vrienden van Blijdorp. Dus dan is mijns inziens de lucht toch nog geklaard!”

In 1983 verschenen er maar twee uitgaven. In dat jaar besloten Artis en Blijdorp de banden nauwer aan te halen en vanaf 1984 een gezamenlijk abonnement uit te gaan geven. Ook werd besloten het tweemaandelijkse tijdschrift van Artis en ‘Blijdorp Geluiden’ te laten fuseren tot het tweemaandelijkse tijdschrift ‘Dieren’. Om het wegvallen van ‘Blijdorp Geluiden’ te compenseren verschenen er vanaf 1984 vier nummers per jaar. Als compensatie voor het wegvallen van ‘Blijdorp Geluiden’ kregen de Vrienden voortaan twee vrijkaartjes in plaats van één.

Een echt tijdschrift
In 1986 verscheen Vriendennieuws voor het eerst in de vorm van een echt tijdschriftje. Liefst 24 pagina’s per nummer met een lichtblauwe voorkant met ons ‘Vriendenfant’-logo. Lex Noordermeer, toenmalig redacteur van Vriendennieuws schreef in het eerste nummer ‘nieuwe stijl’ het volgende: “…willen wij u een wat luchtiger en daardoor leesbaarder geheel voortoveren met vooral ook meer nieuws over Blijdorp en andere binnen- en buitenlandse dierentuinen (…)”

Ook bevatte Vriendennieuws voor het eerst advertenties: “…betekent Vriendennieuws in zijn nieuwe opzet hogere druk- en verzendkosten, die we hopen flink te kunnen drukken door het opnemen van advertenties”. Van de 24 pagina’s zijn er drie gevuld met advertenties. Meer bladzijden betekende ook dat er meer ruimte overbleef om over andere dingen te schrijven. Meteen al in het eerste nummer van 1986 startte Hennie Hagen met de serie ‘Dier in ’t vizier’, waarbij steeds een relatie gelegd werd tussen dieren in Blijdorp en in het wild.

In nummer twee verscheen voor het eerst de rubriek ‘nieuws uit andere dierentuinen’. In het laatste nummer startte Lex Noordermeer zijn rubriek ‘Dierentuinen van de wereld’. Hierin beschreef Lex in achttien afleveringen honderden dierentuinen uit heel Europa en net daarbuiten. Veel Vrienden maakten dankbaar gebruik van zijn beschrijvingen bij het plannen van hun vakantie.

Jubileum
In 1988 bestond de vereniging Vrienden van Blijdorp 25 jaar en dit was voor het bestuur reden om een speciaal jubileumnummer uit te brengen. In het jubileumnummer stond uiteraard een uitgebreid voorwoord van de voorzitter Ben Swaep en werd de vereniging jaar voor jaar belicht. Het 3.000-ste lid werd gehuldigd en Frans Ramack, oud-bestuurslid en erelid van de vereniging, werd geïnterviewd. Dit is tot op heden het enige jaar dat er vijf nummers uitkwamen. Daarnaast werd de omvang van Vriendennieuws uitgebreid tot 36 bladzijden en later dat jaar zelfs tot 40 en 44 bladzijden, waarvan inmiddels ruim elf pagina’s advertenties.

Vanaf 1989 sierde er elke keer een foto van een dier de omslag. Te beginnen met gorilla Salomé met haar zoon Salem.

In 1991 startte de heer Van Zwieten, oud-redacteur van ‘Blijdorp Geluiden’, de rubriek ‘een stukje nostalgie’, waarin hij de Vrienden in gedachten meeneemt naar vervlogen momenten en verdwenen plekjes uit Diergaarde Blijdorp. Deze rubriek nam de plaats over van ‘Dierentuinen van de wereld’. In 1993 werd de laatste ‘Dier in ’t vizier’ gepubliceerd, waarmee Hennie Hagen de Vrienden maar liefst 22 afleveringen heeft geïnformeerd over leeuwen, olifanten, kwallen, orang oetans, otters, enzovoorts.

In 1994 trad Lex Noordermeer af als bestuurslid en gaf hij de redactie van Vriendennieuws na vijftien jaar over aan collega-bestuurslid Daan van Herwijnen. Daan was al langer betrokken bij Vriendennieuws. Hij interviewde veel personeel uit Diergaarde Blijdorp ten behoeve van Vriendennieuws. Ook in 1994 begon bestuurslid Tom Slijkoort met het beschrijven van diersoorten die hij tijdens zijn reizen in Afrika tegenkwam onder de titel ‘De Afrikaanse dierenwereld’.

Kleur op de cover
In 1995 veranderde er weer veel aan het uiterlijk van Vriendennieuws. Op de cover komt vanaf dat moment een foto over de hele pagina en niet meer in een kader. Minstens even belangrijk is echter dat de foto in kleur afgedrukt wordt, waardoor het blad er in één klap nóg professioneler uitziet. Daan van Herwijnen trad af als bestuurslid en redacteur, en Marc Damen nam zijn plaats in.

De heer Van Zwieten schrijft de laatste aflevering van ‘Een stukje nostalgie’. Zestien keer nam hij de Vrienden eventjes mee naar een stukje uit het kleurrijke verleden van Diergaarde Blijdorp.

In 1996 wordt de omvang van Vriendennieuws uitbreid tot liefst 48 pagina’s. Aangezien dit steeds meer werk met zich meebracht werd er een redactieteam opgezet. Er kwamen nieuwe rubrieken, opgezet door de nieuwe redactieleden, zoals ‘Vrienden voor het leven’, ‘De vogelwijzer’ en ‘ZOO’n boek!’. Verder verscheen Vriendennieuws vanaf 1997 ook op Internet.

Redactie door een team
In 1998 nam Marcel Kreuger het roer van Vriendennieuws over en verscheen er een superdik jubileumnummer van maar liefst 64 pagina’s. In tegenstelling tot vroeger werd Vriendennieuws voortaan gemaakt door een redactieteam. Momenteel is Vriendennieuws het product van de samenwerking van maar liefst zeven vrijwilligers van de Vrienden van Blijdorp.

Het jaar 2001 was een nieuwe mijlpaal. Voortaan verscheen Vriendennieuws in full colour. Daarmee kwam een langgekoesterde wens in vervulling. Niet alleen was het blad beter leesbaar, maar ook konden de foto’s die Vrienden elke keer toezenden met meer respect worden afgedrukt. In 2003 bestond de vereniging veertig jaar en Vriendennieuws 25 jaar. Vanwege die gelegenheid werd de volgende stap gezet. Voortaan verscheen Vriendennieuws op A4 formaat! In 2017, ter gelegenheid van het 55-jarig bestaan van de Vrienden, is de lay-out van ons lijfblad opgefrist.

Vriendennieuws heeft zich ontwikkeld van een eenvoudig stenciltje tot een magazine waarmee we zeker voor de dag kunnen komen. Het geheel wordt nog steeds door vrijwilligers gemaakt en uw hulp, in de vorm van foto’s of artikelen, is en blijft van harte welkom. Vriendennieuws moet vooral een blad blijven voor Vrienden en door Vrienden, met informatie over de vereniging en over Diergaarde Blijdorp.